success closed Loading...

"Deyəsən o yuxu gerçək olacaq" Atatürk anasına yazdığı məktubda nədən narahat idi?


Şahların, sultanların, sərkərdələrin, bir sözlə, tarixi şəxsiyyətlərin və tanınmış şəxslərin ailə üzvlərinə, ölkə rəhbərlərinə və müxtəlif insanlara ünvanladığı məktublar arxivlərdə qorunub saxlanılır. Həmin yazışmalar zaman-zaman açılaraq ictimaiyyətə təqdim olunur. Belə yazışmalardan biri də Türkiyə Cümhuriyyətinin qurucusu Mustafa Kamal Atatürkə məxsusdur... Enter.News-un növbəti materialı Atatürkün anası Zübeydə xanıma yazdığı məktubdur.

"Əziz Anam!

İstanbuldan ayrılandan bəri sizlərə ancaq bir neçə teleqramdan savayı bir şey yaza bilməmişəm. Bu səbəbdən mənim üçün narahat olduğunuzu təxmin edirəm. Yəqin ki, istər haqqımda söylənilən, istərsə də qəzetlərdən oxuduğunuz,  həqiqəti əks etdirməyən yazılar sizlərin rahatlığınızı əlinizdən almışdır. Ancaq indi yazacaqlarımdan sonra narahatçılığınıza son qoyulacağına əminəm.

Bilirsiniz ki, İstanbulda olduğum zamanda xarici qüvvələr dövlətimizi və xalqımızı sıxışdıraraq, millətə xidmət edə bilən nə qədər adamımız varsa, hamısını həbs etmiş və bir qismini də Maltaya sürgün edərək, əl-qol açmağa imkan belə vermirlər. Necə oldusa mənə ilişmədilər. Fəqət, 3-cü ordu müfəttişi olaraq Samsuna ayaq basar-basmaz ingilislər məndən şübhələndilər və hökumətdən gəlişimin səbəbini soruşdular. Nəhayətdə İstanbula geri çağrılmamı istədilər və ciddi-cəhdlə buna israr etdilər. Hökumət də məni aldadaraq İstanbula çağırıb ingilislərə təslim olmama nail olmaq istədi. Mən də bunun dərhal fərqinə vardım və düşündüm ki, öz ayağımla gedib təslim olmağım doğru deyil. Vəziyyət belə olduqda durumu padişahımıza yazaraq gəlməyəcəyimi bildirdim. Zati-aliləri öncə getməməyimi uyğun gördü. Fəqət ingilislərin basqısı artınca, o da İstanbula dönməmi əmr etdi.

Artıq rəsmi görəvimdə qalmağa imkan olmadığını və xidmətdə olduğum müddətcə ingilislərin və hökumətin haqqımdakı israrına qarşı durmağın bir az çətin olacağını hiss etdim. Bir tərəfdə bunlar məni təqib edir, bu biri yanda da bütün Anadolu insanı, bütün ölkə haqqımda böyük sevgi və güvən göstərərək: “Səni buraxmarıq” dedilər.

Doğrudan da vətəni və milləti qurtara bilmək üçün tək çarə xidmətdən ayrılıb sərbəst şəkildə millətin başına keçmək və xalqı tək vücud halına gətirmək idi. Bundan doğacaq qüdrəti və ölkənin olan-qalan gücündən istifadə etməkdən başqa yol yox idi. Mən də elə etdim. Şükür Allaha, artıq buna nail oluram. Çox yaxın zamanda bunu bütün dünya görəcəkdir. Bu sürətlə hərəkət edincə ingilislər həmən yalvarmağa başladılar və məni qazanmağa çalışdılar. Dərhal da bütün günahı bizim hökumətin üstünə yıxdılar. Doğrudan da hökumət də mənə mane olmaq istədi. Fəqət, buna gücü yetmədi və yetməz də.

1. Bu qayda ilə bir müddət Anadoluda çalışmaqla hər şey həll olunacaqdır. Yaxında Millət Məclisini toplanacaq və yeni bir hökumət iqtidara gələcəkdir. Ehtimal ki, mən də o zaman gələcəm İstanbula. Səhhətim qaydasındadır, məndən qətiyyən narahat olmayın.

2. Salih bəy Fuat bəydən alacağını aldımı? Bunu bilgi almaq baxımından soruşuram, yoxsa nə olursa olsun, əlhəmdülillah, heç önəmi yoxdur. Siz rahat olun və bir sıxıntınız olarsa dərhal mənə bildirin.

3. Bu məktubu gətirən “….” Sizə mənim haqqımda istədiyiniz qədər məlumat verəcəkdir. Elə onunla da mənim bəzi paltarlarımı göndərin.

4. Bacımın səhhəti necədir? Evimizə hər hansı bir tərəfdən hücum-filan oldumu? Hələ oradasınızmı? Uşaqlar necədirlər, böyüyürlərmi?

5. Salih (Fansa) bəylə madamı inşallah sağ-salamatdırlar. Mən onları həmişə yadıma salıram. Madamın mənim haqqımda bir röyası vardı, deyəsən o gerçək olacaq. İnşallah, yaxında sevinc içərisində görüşəcəyik.

6. Mən, bir-iki günə bir konfrans üçün Sivasa gedib, yenidən Ərzuruma qayıdacağam. Təkrar edirəm: hər eşitdiyinizə inanmayın. Bilirsiniz ki, mən nə etdiyimi bilirəm, nəticəni görməsəydim, başlamazdım.

Sayqı ilə əllərinizdən,  bacımın gözlərindən öpürəm.

M. Kamal

1 Avqust 1920"

 Təqdim etdi: Rəşad Sahil

GÜNÜN XƏBƏRLƏRİ
Epilepsiya - “məşhurların xəstəliyi” 02:22
Dünya Çempionatı-2018-in seçmə mərhələsinin növbəti oyunları keçirilib - NƏTİCƏLƏR 01:10
Rəşad Sadıqov: "Almaniya ilə hesab 1:7 də ola bilərdi..." - MÜSAHİBƏ 00:48
Tramp Merkeldən Almaniyanın NATO qarşısındakı borcunu istəyib 00:33
Bulvarda özünü dənizə ataraq intihar etdi - YENİLƏNİB 00:20
Rəcəb Tayyib Ərdoğan İŞİD-ə silah verən Qərb dövlətlərinə səsləndi: "İlanla çuvala girəni ilan sancacaq" 00:06
26.03.2017
Bolqarıstanda növbədənkənar parlament seçkiləri başa çatıb - YENİLƏNİB 23:53
Qalatasaray klubu FETÖ işində adı keçən Hakan Şükür və Arif Erdemlə bağlı daha bir SÜRPRİZ QƏRAR VERDİ 23:38
Azərbaycan millisinin baş məşqçisi Robert Prosineçki: "Almaniya səhvləri bağışlamır" 23:20
Sankt-Peterburqda etiraz aksiyası zamanı 131 nəfər saxlanılıb 22:47
Almaniya yığmasının baş məşqçisi Yoahim Löv: "Azərbaycan yığmasının bugünkü oyunu çox xoşuma gəldi" :) 22:22
Masallıda ağır yol qəzası zamanı ölən şəxsin adı məlum olub 21:57
Futbol üzrə Azərbaycan yığması xalqımızı yenə məyus etdi - VİDEO + YENİLƏNİB 21:54
Əbdürrəhman Düdənginskinin Ceyhun Hacıbəyliyə məktubu - “Satqınlara ölüm olsun” - MÜHACİR MƏKTUBLARI 21:16
Bakıda avtobuslarla bağlı yenilik - FOTOLAR 21:14
Navalnı həbs edildi - FOTOLAR + VİDEO 20:06
Abdulla Öcalana pis xəbər - BACISI ÖLDÜ + FOTO 19:49
Ərdoğana ağır itki üz verib 18:59
İnsanı kasıblığa aparan 7 pis vərdiş 18:04
Təbiətdə canlıların maskalanma formaları - FOTOLARI 17:50
"Qarabağ Atı"na heykəl qoyuldu - FOTOLAR 16:48
Azərbaycan polisi almaniyalı futbolçu Emre Cana kömək etdi – VİDEO 15:40
ABŞ-da gecə klubunda atışmanın detalları məlum olub 15:31
İran 15 ABŞ şirkətinə sanksiya tətbiq edib 15:28
Şimali Koreya - "ABŞ-ı külə döndərəcəyik" 15:04
Qanımızı halal etdiyimiz yeganə qaniçən – FOTO 14:49
Yolda təmizlik işləri görən süpürgəçini avtomobil vuraraq öldürüb 14:24
Səfir: Portuqaliya Azərbaycan ilə ikitərəfli əlaqələrin möhkəmləndirilməsində və dərinləşdirilməsində çox maraqlıdır 14:15
Səfir: “Danimarka Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü dəstəkləyir” 14:00
Əl Qaidə lideri məhv edildi 13:49
Mazut gömrük rüsumundan azad edildi 13:40
Bu səhər qəzada dünyasını dəyişən və Azərbaycanda xaricdə təhsil sektorunun ən tanınmış nümayəndələrindən olan Razi Vəliyev - FOTOLARDA 13:32
Hava proqnozu - Qərb küləyi əsəcək 12:59
ABŞ-da gecə klubuna silahlı hücum - 1 ölü, 14 yaralı 12:58
Prezident İlham Əliyev Portuqaliyanın Azərbaycanda yeni təyin olunmuş səfirinin etimadnaməsini qəbul edib - FOTO 12:49
Prezident İlham Əliyev Danimarkanın Azərbaycanda yeni təyin olunmuş səfirinin etimadnaməsini qəbul edib - FOTOLAR 12:47
Bu şəxslərin maaşları - ARTDI 12:43
Bakıda şirkət rəhbərini avtomobil vuraraq öldürüb – FOTO 12:24
Rusiyada azərbaycanlı gənc itkin düşdü - Foto 12:11
8 yaşlı uşaqdan Medvedyevə: - "Milyardlar haradadır?" + VİDEO 12:06
50 milyon dollarlıq Azərbaycan nefti daşıyan tanker yükünü niyə təhvil verə bilmir? 11:56
Paxıllıq, inadkarlıq, laqeydlik və qətiyyətsizlik hansı orqanların ağrımasına səbəb olur? 11:50
Məhkəmə ölkə prezidentinə ölüm hökmü çıxardı 11:40
17 yaşlı boksçu döyüşdən sonra - öldü 11:30
Saatlar irəli çəkilib? - ÇAŞQINLIQ 11:17
Qasırğa martın 28-də Avstraliyaya çatacaq 11:00
Benzinin, boyanın iyindən xoşunuz gəlirsə... - TƏHLÜKƏLİ SİMPTOM 10:57
Xüsusi Riskli Xilasetmə Xidməti üzüyü vətəndaşın barmağından çıxarıb 10:53
Müdafiə Nazirliyi cəbhədəki vəziyyət haqqında məlumat yayıb 10:47
Səhnəyə çıxmağa hazırlaşırdı - Bomba xəbəri gəldi 10:42
Tramp tərəfdarları ilə əleyhdarları arasında toqquşma olub - VİDEO 10:30
İstanbulda hamı Merkel və Trampı yemək istəyir - FOTO 10:26
Yanğınsöndürən iti süni nəfəslə xilas etdi 10:04
İsveçdən qol şousu - VİDEO 09:30
Britaniyada güclü partlayış nəticəsində xəsarət alanların sayı 30-u keçib 08:52
Ukrayna Rusiyanın “Eurovision-2017”–də iştirakının şərtini açıqlayıb 08:30
Dünyanın ən qlamur nənəsi - 47 yaşı, 2 nəvəsi var - FOTOLAR 08:18
Kraliça Yelizavetanın GİZLİ JESTLƏRİ 07:12
Turpun yarpaqlarını atmayın! - Çox faydalı məhsul 06:05
Dünyanın ən qəribə orkestri: musiqiçilərin hamısı kordur 05:02
Pendir arıqlamağa kömək edir 03:58
112 yaşlı qadına ad günü hədiyyəsi - Yanğınsöndürən maşın - FOTO 02:50
DİQQƏT: Yemək bişirərkən bu səhvləri etməyin! 01:47
ABŞ Rusiyanın 8 böyük qurumuna sanksiya tətbiq etdi 00:34
Prezident ABŞ qoşunlarını ölkəsinə çağırdı 00:20
Türkiyə daha bir referendum keçirə bilər - SƏBƏB 00:02